Zie je bij je strelitzia gescheurde bladeren verschijnen, dan is de eerste reactie vaak schrik. Is de plant ziek, staat hij verkeerd of doe je iets fout? Het goede nieuws: in de meeste gevallen is er niets aan de hand. Vooral bij de Strelitzia nicolai horen gescheurde bladeren bij de plant. In dit artikel leg ik uit waarom de paradijsvogelplant zijn bladeren laat scheuren, wanneer het wel een signaal is en wat je kunt doen als je de bladeren zo heel mogelijk wilt houden.
De strelitzia heeft grote, brede bladeren die in de natuur flink wat wind te verduren krijgen. Een groot, heel blad vangt veel wind, net als een zeil. Door langs de nerven in te scheuren laat het blad de wind er doorheen. Zo wordt de kans kleiner dat de bladsteel knakt of dat de hele plant omwaait.
De bladeren zijn daar ook op gebouwd. De zijnerven lopen vanaf de middennerf schuin naar de rand, en precies langs die lijnen scheurt het blad. Je ziet daardoor vaak nette, evenwijdige insnijdingen, alsof iemand het blad in repen heeft gesneden. Dat is een natuurlijke aanpassing en geen beschadiging die de plant schaadt.
Ook binnenshuis gebeurt het. Een tochtje, een raam dat open staat, iemand die langs de plant loopt of een blad dat tegen een muur schuurt: het is al genoeg om een scheur te veroorzaken.
Het scheuren valt het meest op bij soorten met grote bladeren. De Strelitzia nicolai en de augusta hebben enorme bladschijven die snel inscheuren. Bij oudere planten zijn bijna alle bladeren na verloop van tijd gescheurd. Dat geeft de plant juist zijn karakteristieke, tropische uitstraling.
Bij de Strelitzia reginae zijn de bladeren kleiner en steviger. Daar komt scheuren minder vaak voor, al kan het ook gebeuren. Bij de juncea, met zijn binsachtige bladeren zonder echte bladschijf, speelt het eigenlijk niet.
Een gescheurd blad op zich is geen reden tot zorg. Het blad blijft gewoon groen en doet zijn werk. Wel is het goed om te kijken of er nog iets anders meespeelt. Let op deze signalen:
In al die gevallen is het scheuren zelf niet het probleem, maar een bijkomend symptoom. Kijk dan vooral naar water, licht en luchtvochtigheid.
Helemaal voorkomen lukt niet, en dat hoeft ook niet. Wil je de bladeren toch zo gaaf mogelijk houden, dan helpt het volgende:
Een goede standplaats doet het meeste werk. In het artikel over de ideale standplaats lees je wat je strelitzia nodig heeft aan licht, ruimte en temperatuur.
Dat kan, maar het is meestal niet nodig. Een gescheurd blad draagt nog volop bij aan de fotosynthese en dus aan de groei van de plant. Als je alle gescheurde bladeren weghaalt, verzwak je je plant onnodig.
Er zijn wel situaties waarin wegknippen zinvol is:
Knip het blad dan zo dicht mogelijk bij de basis af met een schone, scherpe schaar. Hoe je dat het beste aanpakt, lees je in het artikel over het snoeien van de strelitzia.
Wat je beter niet doet, is alleen de randen bijknippen of de repen netjes afknippen. Dan ontstaan nieuwe wondjes die bruin kunnen worden, en het blad wordt er niet mooier van.
Nee. Een scheur in een blad groeit niet meer dicht. Tape of lijm op het blad helpt niet en kan het blad juist beschadigen. Accepteer de scheuren als onderdeel van de plant. Nieuwe bladeren komen gaaf tevoorschijn en scheuren pas later, als ze volgroeid zijn en wind of aanraking te verduren krijgen.
Wie het echt belangrijk vindt dat de bladeren altijd strak en heel zijn, kan beter kiezen voor een reginae, die van nature minder snel scheurt. Of een kunstplant, maar dat is natuurlijk een heel andere keuze.
Zie gescheurde bladeren vooral als een normaal verschijnsel. Een plant met wat scheuren is in de meeste gevallen gewoon een gezonde plant die zich gedraagt zoals in de natuur. Let liever op de algemene conditie: groeit hij, zijn de bladeren groen en stevig, en droogt de grond regelmatig op? Dan zit je goed. In de complete verzorgingsgids vind je alle onderdelen van de verzorging op een rij.
Ja. Het scheuren langs de nerven is een natuurlijke aanpassing aan wind en komt bij de nicolai veel voor. Het blad blijft gewoon functioneren.
Meestal niet. Knip een blad alleen weg als het grotendeels bruin of verdroogd is, en doe dat dan bij de basis.
Helemaal niet, maar je kunt het beperken met een plek zonder tocht, voldoende ruimte rond de plant en een niet te droge lucht.
Niet per se. Alleen als je ook bruine droge randen of krullende bladeren ziet, kan droogte meespelen.


